คณะเทคโนโลยีการประมงและทรัพยากรทางน้ำ จัดการประชุมวิชาการสาหร่ายและแพลงก์ตอนแห่งชาติครั้งที่ 11

คณบดีคณะเทคโนโลยีการประมงฯ ม.แม่โจ้ นำเสนองานวิจัยนิเวศวิทยาทางน้ำและผลกระทบจากเหมืองแร่ประเทศเพื่อนบ้าน ร่วมหารือสถานการณ์สารปนเปื้อนลุ่มน้ำกก|Dean of Maejo University’s Faculty of Fisheries Technology and Aquatic Resources Presents Research on Aquatic Ecology and Transboundary Mining Impacts, Joins Discussion on Contamination in the Kok River Basin

วันที่ 30 สิงหาคม 2569 รองศาสตราจารย์ ดร.อภินันท์ สุวรรณรักษ์ คณบดีคณะเทคโนโลยีการประมงและทรัพยากรทางน้ำ มหาวิทยาลัยแม่โจ้ เข้าร่วมการประชุมหารือเร่งด่วนกรณีตรวจพบสารปนเปื้อนในพื้นที่ลุ่มน้ำกกตอนบน ณ ห้องประชุมองค์การบริหารส่วนตำบลท่าตอน อำเภอแม่อาย จังหวัดเชียงใหม่ ตามคำเชิญของมูลนิธิร่มโพธิ์ ร่วมกับสภาเกษตรจังหวัดเชียงใหม่ และองค์การบริหารส่วนตำบลท่าตอน เพื่อร่วมแลกเปลี่ยนข้อมูลทางวิชาการ วิเคราะห์สถานการณ์ และกำหนดแนวทางรับมือผลกระทบต่อประชาชนและระบบนิเวศลุ่มน้ำกกในการประชุมครั้งนี้ รองศาสตราจารย์ ดร.อภินันท์ สุวรรณรักษ์ ได้นำเสนอผลงานวิจัยและข้อมูลทางวิชาการด้าน นิเวศวิทยาทางน้ำ คุณภาพสิ่งแวดล้อม และผลกระทบจากกิจกรรมเหมืองแร่ในประเทศเพื่อนบ้านที่เชื่อมโยงกับระบบแม่น้ำข้ามพรมแดน โดยอธิบายความสัมพันธ์ตั้งแต่กิจกรรมในพื้นที่ต้นน้ำ การเปลี่ยนแปลงคุณภาพน้ำและตะกอนดิน การปนเปื้อนของโลหะหนัก ไปจนถึงผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นต่อสิ่งมีชีวิตและโครงสร้างของระบบนิเวศทางน้ำประเด็นสำคัญที่นำเสนอ ได้แก่ ผลกระทบของ ตะกอนจากกิจกรรมเหมืองแร่ต่อแหล่งอาศัยและห่วงโซ่อาหารในแม่น้ำ เนื่องจากตะกอนละเอียดที่สะสมและปกคลุมพื้นท้องน้ำสามารถลดการส่องผ่านของแสง กระทบต่อสาหร่ายและสิ่งมีชีวิตหน้าดินซึ่งเป็นฐานอาหารสำคัญ ก่อนส่งผลต่อเนื่องไปยังแมลงน้ำ ลูกปลา ปลากินพืช และปลากินเนื้อ ขณะเดียวกัน การปนเปื้อนของโลหะหนักในระยะยาวอาจส่งผลต่อการเจริญเติบโต การสืบพันธุ์ และความสมบูรณ์ของประชาคมสัตว์น้ำ จึงจำเป็นต้องประเมินผลกระทบในระดับ “ระบบนิเวศทั้งระบบ” ไม่ใช่พิจารณาเฉพาะค่าความเข้มข้นของสารปนเปื้อนในน้ำเพียงอย่างเดียวนอกจากนี้ ยังได้เสนอให้การเฝ้าระวังลุ่มน้ำกกดำเนินการอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง โดยเชื่อมโยงการตรวจ น้ำ–ตะกอนดิน–สิ่งมีชีวิตทางน้ำ–สัตว์น้ำ–ห่วงโซ่อาหาร เข้าด้วยกัน เพื่อทำความเข้าใจเส้นทางการเคลื่อนย้ายและการสะสมของสารปนเปื้อน รวมถึงใช้ข้อมูลเชิงพื้นที่และช่วงเวลาในการประเมินการเปลี่ยนแปลงของระบบนิเวศและความเสี่ยงต่อประชาชนได้แม่นยำยิ่งขึ้นที่ประชุมยังได้ร่วมทบทวนข้อมูลการตรวจน้ำ ดิน และพืชอาหารจากหน่วยงานและสถาบันการศึกษาที่เกี่ยวข้อง ซึ่งมีรายงานการตรวจพบสารปนเปื้อนประเภทโลหะหนักบางชนิด ได้แก่ สารหนู (Arsenic) แคดเมียม (Cadmium) และตะกั่ว (Lead) ในตัวอย่างบางรายการ พร้อมหารือแนวทางการตรวจติดตามเพิ่มเติม การประเมินความเสี่ยงต่อสุขภาพและความปลอดภัยทางอาหาร ตลอดจนการสื่อสารข้อมูลให้ประชาชนสามารถเข้าใจและนำไปใช้ลดความเสี่ยงได้อย่างเหมาะสมรองศาสตราจารย์ ดร.อภินันท์ สุวรรณรักษ์ กล่าวว่า การแก้ไขปัญหามลพิษในแม่น้ำข้ามพรมแดนจำเป็นต้องอาศัยข้อมูลทางวิทยาศาสตร์ที่ตรวจสอบได้ การติดตามอย่างต่อเนื่อง และความร่วมมือจากหลายภาคส่วน โดยเฉพาะการมองแม่น้ำในฐานะระบบนิเวศที่เชื่อมโยงตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ เพราะผลกระทบที่เกิดขึ้นกับตะกอน สิ่งมีชีวิตขนาดเล็ก และสัตว์น้ำ สามารถส่งต่อไปยังความมั่นคงทางอาหาร สุขภาพ และวิถีชีวิตของประชาชนได้การเข้าร่วมประชุมครั้งนี้สะท้อนบทบาทของ คณะเทคโนโลยีการประมงและทรัพยากรทางน้ำ มหาวิทยาลัยแม่โจ้ ในฐานะที่พึ่งทางวิชาการของชุมชน ในการนำองค์ความรู้และงานวิจัยด้านนิเวศวิทยาทางน้ำ สัตว์น้ำ และการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม มาสนับสนุนการแก้ไขปัญหา มลพิษข้ามพรมแดน บนฐานของหลักฐานทางวิทยาศาสตร์ เพื่อร่วมคุ้มครองระบบนิเวศลุ่มน้ำ ความปลอดภัยทางอาหาร สุขภาพ และคุณภาพชีวิตของประชาชนอย่างยั่งยืน30 August 2026 – Associate Professor Dr. Apinun Suvarnaraksha, Dean of the Faculty of Fisheries Technology and Aquatic Resources, Maejo University, participated in an urgent consultation meeting regarding the detection of contaminants in the upper Kok River Basin. The meeting was held at the Tha Ton Subdistrict Administrative Organization Conference Room in Mae Ai District, Chiang Mai Province, at the invitation of the Rompho Foundation, in collaboration with the Chiang Mai Provincial Agriculture Council and the Tha Ton Subdistrict Administrative Organization. The event brought together stakeholders to exchange academic information, assess the situation, and discuss response measures to address potential impacts on local communities and the aquatic ecosystem of the Kok River Basin.During the meeting, Associate Professor Dr.ApinunSuvarnaraksha presented research findings and scientific information on aquatic ecology, environmental quality, and the impacts of mining activities in neighboring countries that are connected to transboundary river systems. His presentation explained the links between upstream mining activities, changes in water and sediment quality, heavy metal contamination, and the potential consequences for aquatic organisms and ecosystem structure.A key topic of discussion was the impact of sediment generated by mining activities on aquatic habitats and riverine food webs. Fine sediment deposits can accumulate on riverbeds, reducing light penetration and adversely affecting algae and benthic organisms that form the foundation of aquatic food chains. These changes may subsequently impact aquatic insects, fish larvae, herbivorous fish, and predatory fish. In addition, long-term exposure to heavy metals may affect the growth, reproduction, and overall health of aquatic communities. Dr. Apinan emphasized that environmental assessments should consider the entire ecosystem rather than focusing solely on contaminant concentrations in water.He also recommended establishing a systematic and continuous monitoring program for the Kok River Basin. Such a program should integrate assessments of water quality, sediments, aquatic organisms, fish populations, and food web dynamics to better understand the transport pathways and accumulation of contaminants. Combining spatial and temporal monitoring data would improve evaluations of ecosystem changes and potential risks to public health.The meeting further reviewed water, soil, and food crop monitoring results collected by relevant agencies and academic institutions. Reports indicated the presence of certain heavy metals, including arsenic (As), cadmium (Cd), and lead (Pb), in some samples. Participants discussed the need for additional monitoring, health risk assessments, food safety evaluations, and effective risk communication strategies to ensure that local communities can access and apply reliable information to reduce potential exposure.Associate Professor Dr. Apinan Suvarnaraksha stated that addressing pollution issues in transboundary river systems requires science-based evidence, long-term monitoring, and collaboration among multiple sectors. He emphasized the importance of viewing rivers as interconnected ecosystems extending from headwaters to downstream areas, noting that impacts on sediments, microorganisms, and aquatic fauna can ultimately affect food security, public health, and local livelihoods.His participation in the meeting reflects the commitment of the Faculty of Fisheries Technology and Aquatic Resources, Maejo University, to serving as a reliable academic partner for local communities. Through research and expertise in aquatic ecology, fisheries science, and environmental impact assessment, the Faculty continues to support efforts to address transboundary pollution issues using scientific evidence, with the goal of protecting river ecosystems, food safety, public health, and the long-term well-being of communities.

31 สิงหาคม 2569 | 111

หารือแนวทางการศึกษา วิเคราะห์ และวิจัยเศรษฐกิจการผลิตและการตลาดกุ้งก้ามกรามในจังหวัดเชียงใหม่ มุ่งพัฒนาศักยภาพเกษตรกรและยกระดับฐานเรียนรู้ของคณะเทคโนโลยีการประมงฯ มหาวิทยาลัยแม่โจ้|Copilot said: Discussion on Approaches for Studying, Analyzing, and Researching the Production Economics and Marketing of Giant Freshwater Prawns in Chiang Mai Province to Enhance Farmers’ Capacity and Strengthen the Learning Center of the Faculty of Fisheries Technology, Maejo University

วันที่ 27 สิงหาคม 2569 ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.อุดมลักษณ์ สมพงษ์ รองคณบดีฝ่ายวิจัยและบริการวิชาการ พร้อมด้วย นางสาวณัฏฐกานต์ มุกดาจตุรพักตร์ รักษาการหัวหน้างานบริการวิชาการ ในนามคณะกรรมการบริการวิชาการ คณะเทคโนโลยีการประมงฯ ร่วมให้การต้อนรับคณะเจ้าหน้าที่จากสำนักวิจัยเศรษฐกิจการเกษตร สำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร ในโอกาสเข้าหารือแนวทางการศึกษา วิเคราะห์ และวิจัยด้านเศรษฐกิจการผลิตและการตลาดสินค้าเกษตร ประเภทกุ้งก้ามกรามในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่ ณ ห้องประชุม CEFAR คณะเทคโนโลยีการประมงฯ ในการหารือครั้งนี้มีเป้าหมายเพื่อแลกเปลี่ยนข้อมูลด้านสถานการณ์การผลิต ต้นทุน ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการเลี้ยง ตลอดจนประเด็นด้านการตลาดและศักยภาพของเกษตรกรผู้ผลิตกุ้งก้ามกรามในพื้นที่จังหวัดเชียงใหม่ เพื่อนำไปสู่การพัฒนาโจทย์การศึกษาและงานวิจัยที่สอดคล้องกับบริบทของพื้นที่ และสามารถนำผลการศึกษาไปใช้ประโยชน์ในการกำหนดแนวทางส่งเสริมและพัฒนาภาคการเกษตรได้อย่างเป็นรูปธรรมในการนี้ รองศาสตราจารย์ ดร.จงกล พรมยะ อาจารย์และนักวิจัยด้านการพัฒนาสูตรอาหารสำหรับกุ้งก้ามกราม โดยการประยุกต์ใช้วัตถุดิบจากสาหร่ายสไปรูลินาและไข่ผำเพื่อส่งเสริมการเจริญเติบโตของกุ้งก้ามกราม ได้ร่วมให้ข้อมูลและแลกเปลี่ยนองค์ความรู้เกี่ยวกับแนวทางการพัฒนาอาหาร การจัดการระบบการเลี้ยง และประเด็นทางวิชาการที่เกี่ยวข้องกับการเพิ่มประสิทธิภาพการผลิต ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญต่อการลดต้นทุนและเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของเกษตรกร นอกจากนี้ คณะกรรมการบริการวิชาการของคณะฯ ได้ร่วมถ่ายทอดข้อมูลเกี่ยวกับลำดับการจัดตั้งและพัฒนาฐานเรียนรู้การผลิตกุ้งก้ามกรามของคณะฯ ซึ่งเริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี 2566 ภายใต้การริเริ่มและพัฒนาของ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ชาตรี วิระสิทธิ์ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อเป็นแหล่งเรียนรู้และถ่ายทอดองค์ความรู้ด้านการผลิตกุ้งก้ามกราม ตลอดจนเป็นพื้นที่สำหรับการทดลองและพัฒนาองค์ความรู้ที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้กับเกษตรกรและผู้สนใจ ปัจจุบัน ฐานเรียนรู้ดังกล่าวอยู่ระหว่างการขับเคลื่อนสู่การฟื้นฟูและพัฒนาระบบการผลิต โดยมี รองศาสตราจารย์ ดร.อภินันท์ สุวรรณรักษ์ คณบดีคณะเทคโนโลยีการประมงฯ ซึ่ง ให้ความสำคัญกับการพัฒนาศักยภาพของฐานเรียนรู้ให้สามารถทำหน้าที่เป็นทั้งแหล่งเรียนรู้ แหล่งทดลอง และสาธิต ตลอดจนเป็นพื้นที่เชื่อมโยงความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัย หน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน นักวิจัย และภาคเกษตรกรรมที่ประชุมยังได้หารือถึงแนวทางการพัฒนาโจทย์วิจัยในมิติของการพัฒนาศักยภาพการผลิตของเกษตรกร โดยให้ความสำคัญกับการศึกษาปัจจัยที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพการเลี้ยง การบริหารจัดการต้นทุน การพัฒนาอาหารและนวัตกรรมที่เหมาะสมกับพื้นที่ การเพิ่มผลผลิตและคุณภาพกุ้ง ตลอดจนการเชื่อมโยงข้อมูลด้านการผลิตกับตลาด เพื่อให้ได้แนวทางการพัฒนาที่ตอบโจทย์ความต้องการของเกษตรกรและสอดคล้องกับสถานการณ์เศรษฐกิจการเกษตรในปัจจุบันการพบปะและแลกเปลี่ยนข้อมูลในครั้งนี้นับเป็นอีกก้าวสำคัญในการสร้างเครือข่ายความร่วมมือด้านการวิจัยและบริการวิชาการระหว่างคณะฯ กับสำนักงานเศรษฐกิจการเกษตร โดยมุ่งใช้ฐานความรู้ทางวิชาการ งานวิจัย และข้อมูลเชิงพื้นที่มาสนับสนุนการพัฒนาระบบการผลิตกุ้งก้ามกรามในจังหวัดเชียงใหม่อย่างมีประสิทธิภาพ และนำไปสู่การยกระดับองค์ความรู้ เพิ่มโอกาสทางเศรษฐกิจ และเสริมสร้างความเข้มแข็งให้แก่เกษตรกรในระยะยาวOn 27 August 2026Assistant Professor Dr. Udomlak Sompong, Associate Dean for Research and Academic Services, together with Ms. Nattakarn Mukdachatupak, Acting Head of Academic Services, representing the Academic Service Committee of the Faculty of Fisheries Technology, Maejo University, welcomed officials from the Office of Agricultural Economics Research, Office of Agricultural Economics (OAE). The delegation visited the Faculty to discuss approaches for studying, analyzing, and conducting research on the economics of production and marketing of agricultural commodities, particularly giant freshwater prawns (Macrobrachium rosenbergii), in Chiang Mai Province. The meeting was held at the CEFAR Meeting Room, Faculty of Fisheries Technology, Maejo University.The discussion aimed to exchange information on production conditions, production costs, farming-related factors, marketing issues, and the production potential of giant freshwater prawn farmers in Chiang Mai Province. The information gathered will contribute to the development of research topics and studies that are aligned with local contexts and can be effectively utilized to formulate practical agricultural development and extension strategies.On this occasion, Associate Professor Dr. Jongkol Promya, a lecturer and researcher specializing in the development of feed formulations for giant freshwater prawns through the application of Spirulina algae and Wolffia (watermeal) eggs to promote prawn growth, shared research findings and expertise on feed development, culture system management, and academic issues related to improving production efficiency. These aspects are crucial in reducing production costs and enhancing farmers’ competitiveness.In addition, the Faculty’s Academic Service Committee provided information regarding the establishment and development of the Faculty’s Giant Freshwater Prawn Production Learning Center, which was initiated in 2023 under the leadership of Assistant Professor Dr. Chatree Wirasit. The center was established as a learning hub for knowledge transfer in giant freshwater prawn production and as a platform for experimentation, research, and development of practical knowledge that can be applied by farmers and other interested stakeholders.Currently, the learning center is undergoing revitalization and further development of its production systems under the direction of Associate Professor Dr. Apinan Suwanrak, Dean of the Faculty of Fisheries Technology. The Dean places strong emphasis on enhancing the center’s capacity to serve as a learning, research, demonstration, and experimental facility, while also acting as a collaborative platform that connects the university with government agencies, private-sector organizations, researchers, and the agricultural community.The meeting also explored potential research themes focused on strengthening farmers’ production capacity. Key areas of interest included studying factors affecting farming efficiency, cost management, the development of feed and innovations suited to local conditions, improving prawn productivity and quality, and linking production information with market demands. These efforts aim to develop practical solutions that address farmers’ needs while responding to current agricultural economic conditions.This exchange of information and collaboration marks another important step in building a strong research and academic service partnership between the Faculty of Fisheries Technology and the Office of Agricultural Economics. The collaboration seeks to leverage academic expertise, research outcomes, and area-based data to support the efficient development of giant freshwater prawn production systems in Chiang Mai Province, ultimately contributing to enhanced knowledge, increased economic opportunities, and strengthened long-term resilience for farmers.

27 สิงหาคม 2569 | 248

ข่าวล่าสุด